ลูกจ้างต่างด้าวที่ใบอนุญาตทำงานระบุว่า "งานกรรมกร" แต่ให้ยืนขายของหน้าร้าน คือการทำงานผิดจากที่ได้รับอนุญาต ไม่ใช่เรื่องเทคนิคเล็ก ๆ เพราะทั้งนายจ้างและลูกจ้างมีความรับผิดตามกฎหมายคนละส่วนกัน ทางแก้ที่ถูกต้องคือยื่น แบบ บต.22 เพื่อเปลี่ยนหรือเพิ่มประเภทงานในใบอนุญาตทำงานฉบับเดิม
บทความนี้สรุปจากชุดเอกสารการยื่นของกรมการจัดหางาน (งานกรรมกร และงานขายของหน้าร้าน) ว่าต้องเตรียมอะไร ใครยื่นได้กี่คน และจุดที่นายจ้างเลือกผิดบ่อยที่สุดในฟอร์มใบเดียวนี้
ข้อมูล ณ สิงหาคม 2569 — แนวปฏิบัติปลีกย่อยต่างกันได้ตามสำนักงานจัดหางานจังหวัด
"เปลี่ยน" กับ "เพิ่ม" ประเภทงาน ไม่เหมือนกัน — เลือกผิดได้แค่ครั้งเดียว
ในแบบ บต.22 ข้อ 3 มีวงเล็บกำกับไว้ตรง ๆ ว่า "เลือกเปลี่ยนหรือเพิ่มประเภทงานอย่างใดอย่างหนึ่ง" สองคำนี้ให้ผลต่างกันคนละเรื่อง
งานเดิมหายไป เหลืองานใหม่งานเดียว — เหมาะกับร้านที่ย้ายลูกจ้างมาอยู่หน้าร้านเต็มตัว ไม่กลับไปทำงานกรรมกรอีก
เก็บงานกรรมกรไว้ และเพิ่มงานขายของหน้าร้านเข้าไป — เหมาะกับหน้างานจริงที่สลับกันทำ ทั้งยกของและยืนขาย
บต.22 ไม่ใช่การต่ออายุใบอนุญาต
เรื่องนี้เข้าใจผิดกันบ่อย บต.22 คือคำขอ เปลี่ยนรายการในใบอนุญาตทำงาน ไม่ได้ขยายวันหมดอายุ ใบอนุญาตยังหมดวันเดิม และยังต้องเดินเรื่องต่ออายุตามรอบของกลุ่มตัวเองอยู่ดี (รอบต่ออายุ 11 ธันวาคม 2569) และถ้าจะย้ายไปนายจ้างรายใหม่ นั่นเป็นอีกเส้นทางหนึ่ง ไม่ใช่ บต.22 (การเปลี่ยนนายจ้าง)
เอกสารที่ต้องเตรียม — ฝั่งงานขายของหน้าร้าน
ฝั่งนี้เอกสารหนากว่า เพราะสำนักงานต้องพิสูจน์ 2 อย่างเพิ่ม คือ นายจ้างมีร้านที่จดทะเบียนจริง และ โควตาตามภาษีเงินได้ยังเหลือ
- แบบฟอร์ม บต.22 กรอกครบ พร้อมเลือกช่อง "เปลี่ยน" หรือ "เพิ่ม"
- รูปถ่ายคนต่างด้าว ขนาด 1 นิ้วครึ่ง จำนวน 3 ใบ
- หลักฐานใบทะเบียนพาณิชย์ หรือเอกสารที่ทางราชการออกให้เพื่อประกอบพาณิชยกิจ — ข้อนี้ไม่มีไม่ได้
- หลักฐานการยื่นแบบภาษีเงินได้ บุคคลธรรมดาหรือนิติบุคคล ในรอบปีที่ผ่านมา
- ใบอนุญาตทำงานตัวจริงและสำเนา พร้อมลงลายมือชื่อ
- หนังสือเดินทางเล่มจริงและสำเนาทุกหน้าที่มีรายการ พร้อมลงลายมือชื่อ
- สำเนาบัตรประชาชนนายจ้าง + หนังสือมอบอำนาจนายจ้าง ติดอากรแสตมป์ 10 บาท (นิติบุคคล 30 บาท) กรณีไม่มาด้วยตนเอง พร้อมสำเนาบัตรผู้รับมอบอำนาจ
- หนังสือมอบอำนาจคนต่างด้าว ติดอากรแสตมป์ 10 บาท กรณีไม่มาด้วยตนเอง
- ค่าธรรมเนียมราชการ 400 บาท
เอกสารที่ต้องเตรียม — ฝั่งงานกรรมกร
กรณีกลับทางกัน (เช่น ลูกจ้างเคยอยู่หน้าร้าน แล้วย้ายไปทำงานกรรมกร) ชุดเอกสารสั้นลง เพราะงานกรรมกรไม่ได้กำหนดสัดส่วนในการจ้าง จึงไม่ต้องแสดงทะเบียนพาณิชย์และหลักฐานภาษี
- แบบฟอร์ม บต.22
- รูปถ่ายคนต่างด้าว 1 นิ้วครึ่ง 3 ใบ
- ใบอนุญาตทำงานตัวจริงและสำเนา พร้อมลงลายมือชื่อ
- หนังสือเดินทางเล่มจริงและสำเนาทุกหน้าที่มีรายการ พร้อมลงลายมือชื่อ
- หนังสือมอบอำนาจคนต่างด้าว ติดอากรแสตมป์ 10 บาท (กรณีไม่มาด้วยตนเอง)
- ค่าธรรมเนียมราชการ 400 บาท
เพิ่มตามสถานะนายจ้าง
หนังสือมอบอำนาจนายจ้าง ติดอากรแสตมป์ 10 บาท (กรณีไม่มาด้วยตนเอง) พร้อมสำเนาบัตรประชาชนผู้รับมอบอำนาจ
หนังสือรับรองบริษัทอายุไม่เกิน 6 เดือน + สำเนาบัตรกรรมการผู้มีอำนาจลงนาม + หนังสือมอบอำนาจ ติดอากรแสตมป์ 30 บาท พร้อมสำเนาบัตรผู้รับมอบอำนาจ
รับแรงงานต่างด้าวขายของหน้าร้านได้กี่คน — คิดจากภาษีเงินได้
โควตานี้ใช้กับ งานขายของหน้าร้านเท่านั้น ยิ่งนายจ้างเสียภาษีมาก ยิ่งรับได้มาก
| สถานะนายจ้างในปีภาษีที่ผ่านมา | รับได้ |
|---|---|
| เริ่มประกอบพาณิชยกิจ หรือจดทะเบียนนิติบุคคล และยังไม่มีเงินได้ในปีภาษีที่ผ่านมา | 1 คน |
| ได้รับการยกเว้นภาษีเงินได้ในปีที่ผ่านมา | 1 คน |
| ชำระภาษีเงินได้ 1 – 50,000 บาท | 3 คน |
| ชำระภาษีเกิน 50,000 บาท — ทุก ๆ 50,000 บาท เพิ่มได้อีก 1 คน | ไม่เกิน 10 คน |
| ครบ 10 คนแล้ว และแสดงหลักฐานการจ้างคนไทย 30 คน (จ้างคนไทยเพิ่มทุก ๆ 10 คน เพิ่มต่างด้าวได้อีก 1 คน) | เพดานรวม 20 คน |
งานกรรมกรกับงานขายของหน้าร้าน ต่างกันที่ลักษณะงานจริง
เจ้าหน้าที่ดูที่สิ่งที่ลูกจ้างทำจริงหน้างาน ไม่ใช่ชื่อตำแหน่งที่นายจ้างตั้ง งานที่ต้องรับเงิน ทอนเงิน เชียร์ขาย หรือยืนประจำจุดขายของ ถือเป็นงานขายของหน้าร้าน ส่วนการยกของ จัดของขึ้นชั้น ทำความสะอาด เป็นงานกรรมกร ก่อนตัดสินใจ ควรอ่าน ประเภทงานที่คนต่างด้าวทำได้และข้อห้าม ประกอบ เพราะบางงานที่ร้านคิดว่าเล็กน้อยเป็นงานที่ห้ามคนต่างด้าวทำเด็ดขาด
ถ้าร้านยังไม่มีทะเบียนพาณิชย์ ปัญหาอยู่ก่อนหน้าขั้น บต.22 ด้วยซ้ำ — อ่านทางแก้ที่ จ้างแรงงานต่างด้าวขายของหน้าร้าน ทำได้ไหม
ความเสี่ยงถ้าปล่อยไว้ไม่แก้
ยื่นที่ไหน ใช้เวลาเท่าไร
ยื่นที่สำนักงานจัดหางานจังหวัด ที่สถานที่ทำงานตั้งอยู่ หรือสำนักงานจัดหางานกรุงเทพมหานครพื้นที่ 1–10 ชุดเอกสารของกรมการจัดหางานไม่ได้ระบุจำนวนวันทำการไว้ และแต่ละพื้นที่คิวไม่เท่ากัน ก่อนเดินทางไปควรโทรถามสำนักงานจัดหางานในพื้นที่ก่อนว่ารอบนี้ต้องนัดหมายล่วงหน้าหรือไม่ และคิวว่างวันไหน
คำถามที่พบบ่อย
ต้องพาลูกจ้างไปด้วยไหม
ถ้าไม่ไปด้วยตนเอง ต้องมีหนังสือมอบอำนาจคนต่างด้าวติดอากรแสตมป์ 10 บาท และของนายจ้างอีกฉบับ (10 บาทสำหรับบุคคลธรรมดา 30 บาทสำหรับนิติบุคคล) ทั้งสองฝั่งต้องมอบอำนาจ ไม่ใช่เฉพาะนายจ้าง
เปลี่ยนแล้วต้องทำบัตรใหม่ไหม
บต.22 เป็นการแก้รายการในใบอนุญาตทำงาน ส่วนเรื่องบัตรและการรายงานตัวเป็นคนละระบบ ให้ยืนยันกับเจ้าหน้าที่ในวันยื่นว่าเคสของคุณต้องดำเนินการอะไรต่อ
ยื่นออนไลน์ได้ไหม
ชุดเอกสารที่กรมการจัดหางานเผยแพร่เป็นการยื่นแบบเอกสารพร้อมตัวจริง (ใบอนุญาตและหนังสือเดินทางเล่มจริง) ให้ตรวจสอบกับสำนักงานพื้นที่ก่อนว่ารองรับช่องทางอื่นหรือไม่
ถ้าโควตาเต็มแล้วยังอยากให้ลูกจ้างช่วยขายหน้าร้าน
ทางที่ถูกต้องมีสองทาง คือเพิ่มหลักฐานภาษี/การจ้างคนไทยให้เข้าเงื่อนไขขั้นถัดไป หรือจัดหน้างานใหม่ให้ลูกจ้างทำเฉพาะงานที่ใบอนุญาตระบุไว้ การปล่อยให้ยืนขายไปก่อนไม่ใช่ทางเลือกที่ปลอดภัย
ให้เอ็กซ์เวิร์คเกอร์เดินเรื่องแทน
เราตรวจเคสให้ก่อนว่าควรเลือก "เปลี่ยน" หรือ "เพิ่ม" โควตาของร้านรับได้กี่คน และเอกสารฝั่งนายจ้างขาดอะไร แล้วจัดชุดเอกสารกับยื่นให้ครบกระบวนการ ดูรายละเอียดและค่าใช้จ่ายที่หน้า บริการเปลี่ยนประเภทงานในใบอนุญาตทำงาน (บต.22) หรือทักไลน์มาให้เราดูเคสก่อนก็ได้
แหล่งอ้างอิง
- กรมการจัดหางาน — ชุดเอกสารการยื่นแบบเปลี่ยนประเภทงาน งานกรรมกร และงานขายของหน้าร้าน (แบบ บต.22)
- สำนักงานจัดหางานจังหวัดระยอง — เงื่อนไขการอนุญาตให้คนต่างด้าวทำงานขายของหน้าร้าน (21 มิถุนายน 2567)




ความคิดเห็น
0 ความคิดเห็นยังไม่มีความคิดเห็น
แสดงความคิดเห็น
เข้าสู่ระบบแล้วความคิดเห็นขึ้นทันที ไม่ต้องรอตรวจ
ทุกความคิดเห็นผ่านการตรวจก่อนแสดงผล